Dvogodišnji naučni projekat „Procena neoplatonizma na Balkanu u 14. i 15. veku“ (3. april 2023 – 2. april 2025), koji je finansirao Fond za nauku Republike Srbije, uspešno je završen.
Projekat je realizovao Institut za filozofiju i društvenu teoriju, u saradnji sa partnerima: Filozofskim i Filološkim fakultetom Univerziteta u Beogradu, Institutom za srpski jezik SANU, Inovacionim centrom Univerziteta u Nišu i Filozofskim fakultetom Univerziteta u Prištini – Kosovskoj Mitrovici. Rukovodilac projekta bio je Vladimir Cvetković, a u istraživačkom timu bili su Tamara Plećaš i još pet stručnjaka iz partnerskih ustanova.
Projekat je analizirao široki uticaj neoplatonizma ne samo kao filozofskog pravca koji vodi poreklo od Plotina, već i kao skupa učenja koja su u 14. i 15. veku bila prisutna u pravoslavnoj, islamskoj i judejskoj tradiciji. Fokus istraživanja bili su pravoslavni isihazam, koji se razvijao na Svetoj Gori, i bektaši-sufizam, koji je stizao na Balkan sa osmanskim osvajanjima. Istraživanja su obuhvatila teološke, filozofske, umetničke, arhitektonske i medicinske aspekte ovog fenomena.
Posebna pažnja posvećena je ključnim neoplatonističkim pojmovima kao što su odnos Jednog i mnoštva i učenje o svetlosti. Organizovana su dva međunarodna panela – u Katanji (2023) i Palermu (2024). Radovi sa ovih skupova biće objavljeni u zborniku i tematskom bloku časopisa Crkvene studije. Svaki član tima pripremio je i individualne naučne radove i/ili monografije.
Rezultati projekta su, zahvaljujući i aktivnoj popularizaciji putem digitalnih kanala, premašili početna očekivanja i doprineli boljem razumevanju religijskog i intelektualnog pejzaža Balkana u kasnom srednjem veku.