Aleksandar Dobrijević: Autonomija i dualizam praktičkog uma

U sagledavanje odnosa između domena morala i domena razboritosti (ličnog interesa), koje intuitivno shvatamo kao dva različita normativna stanovišta, postoje tri tradicije: prema prvoj, i najstarijoj (Platon, Aristotel, britanski moralisti), između ta dva domena postoji harmoničan odnos; tu tradiciju oživljavaju i pojedini savremeni filozofi (hobsovci) poput Dejvida Gotijea i Gregorija Kavke. Potom, postoji i tradicija tvrđenja suprotnog slučaja – disharmonije između morala i ličnog interesa. Henri Sidžvik, čije će formulisanje takozvanog “dualizma praktičkog uma” biti glavna tema ovog izlaganja, tvrdi da ne postoji nužno podudaranje između morala i razboritosti i da se njihovi zahtevi s vremena na vreme sukobljavaju. Najzad, postoji još jedna tradicija, prema kojoj je moral, u odnosu na razboritost, nadvladavajući; u okviru ove tradicije pitanje dualizma ne bi ni trebalo da se postavlja, pošto bi se eventualni sukobi između razboritosti i morala automatski rešili u korist potonjeg. Autor će pokušati da ispita da li Kantova filozofija u potpunosti pripada ovoj poslednjoj tradiciji ili je pak takva da se na suptilniji način može upotrebiti za razrešenje problema dualizma praktičkog uma.

Aleksandar Dobrijević je docent na Odeljenju za filozofiju Filozofskog fakulteta u Beogradu. Bavi se filozofskom etikom i filozofijom obrazovanja. Autor je dve monografije, kao i brojnih stručnih članaka.