Ana Petrov: Muzika koju slušamo i istorija koju biramo da pamtimo: promovisanje i odbijanje (jugo)nostalgije na koncertima “jugoslovenskih“ izvođača u Beogradu nakon raspada Jugoslavije

Manje od decenije nakon raspada Jugoslavije 1991. godine, izvesni muzičari iz delova bivše zemlje počeli su da održavaju koncerte u novom postjugoslovenskom prostoru, što je izazvalo divergentne reakcije.

Autorka će problematizovati političke implikacije uživanja na koncertima u Beogradu u postjugoslovensko vreme, pokazujući kako su oni uključeni u konstruisanje raznovrsnih emotivnih reakcija koje se tiču sentimentalnog prisećanja jugoslovenske prošlosti. Ne pristupajući ideologiji kao fiksiranoj diskurzivnoj matrici koja je implementirana u društvo, nego je problematizujući kao praksu proizvođenja svakodnevice od strane svih aktera društva, autorka će istražiti kako je određena ideologija (socijalistička, potom ideologija popularne kulture, ideologija pamćenja i ideologija ljubavi) imala uticaja na savremene muzičke prakse.
U okviru ovog problema, posebna pažnja biće usmerena na ideologiju jugoslovenske zabavne muzike i njene recepcije u postjugoslovenskom kontekstu. Analizirajući takozvane povratničke koncerte nekadašnjih jugoslovenskih zvezda (poput Tereze Kesovije), autorka će diskutovati o narativima o prošlosti prema kojima su ovi koncerti samo nastavak utopijske slike o “zlatnom dobu” jugoslovenske istorije.

Pored navedenog, ukazaću i na postojanje tendencije ignorisanja nostalgične reference na bivšu zemlju, kako od strane izvođača, tako i od strane publike. Odbijanje nostalgije primetno je u pokušaju prisutnih na koncertima da se distanciraju od jugoslovenskih ideoloških konotacija tvrdeći da je muzika transkulturalna, transnacionalna i transtemporalna.

Naročito ću se baviti pitanjem kako je naizgled neutralni koncept ljubavi umrežen u memorijske prakse o jugoslovenskoj prošlosti. Anostalgična “ideologija ljubavi” proizvođena je, s jedne strane, zahvaljujući činjenici da su neki od izvođača održavali koncerte 14. februara, za “dan zaljubljenih”, promovišući tako transmisiju “poruke ljubavi i mira”, a, s druge, direktnim pozivanjem na “univerzalnu ljubav” tokom koncerata (kao u slučaju Dina Merlina i Džibonija).
O Ani Petrov

Ana Petrov (1982) doktorirala je sociologiju na Filozofskom fakultetu u Beogradu (Elementi evolucionizma u sociološkomuzičkoj teoriji racionalizacije Maksa Vebera, 2012). Diplomirala je muzikologiju na Fakultetu muzičke umetnosti u Beogradu (Uticaj Vagnera na Ničeovo shvatanje muzike, 2007) i završila master studije (smer Studije kulture i roda) na Odeljenju za sociologiju Filozofskog fakulteta u Beogradu (Javni koncert kao društvena pojava na početku 19. veka, 2008).

Radi na Akademiji umjetnosti Univerziteta u Banjoj Luci od 2013. godine. Od 2008. do 2010. godine bila je angažovana kao demonstratorka na kursu Uvod u sociologiju muzike na Odeljenju za sociologiju Filozofskog fakulteta u Beogradu. Od 2009. do 2011. godine uzela je učešća u javnim predavanjima i okruglim stolovima (u Kulturnom centru Beograda, na Muzičkoj akademiji Sveučilišta u Zagrebu, u Muzikološkom institutu SANU i u Institutu za filozofiju i društvenu teoriju Univerziteta u Beogradu), a bila je i gostujuća predavačica u istraživačkom centru Petnica.

A. Petrov je učestvovala na više međunarodnih simpozijuma na kojima je izlagala radove o estetici muzike 19. veka, o aktuelnim trendovima u diskursima o kulturi, o recepciji koncerata u postjugoslovenskom prostoru, kao i o diskurzivnom konstruisanju feminiteta u časopisima u Srbiji. Radove je objavljivala u časopisima Filozofija i društvo, Genero i Sociologija, u zbornicima radova sa simpozijuma, a autorka je i poglavlja u knjizi Invisible Girl u izdanju Univerziteta u Umei.

Njena interesovanja obuhvataju estetiku, feminističku sociologiju, istoriju kulture, istoriju socioloških teorija, postkolonijalne studije, sociolingvistiku, sociologiju kulture, sociologiju muzike, sociologiju tela, studije roda.